บริการทดสอบความคงตัวเยลลี่และชาสมุนไพร

เยลลี่สมุนไพร (Herbal Jelly) และชาสมุนไพร (Herbal Tea) เป็นรูปแบบที่นิยมใช้สำหรับการนำส่งสารออกฤทธิ์จากสมุนไพรในรูปแบบที่อร่อย สะดวก และเป็นที่ยอมรับของผู้บริโภคทุกวัย เยลลี่สมุนไพรเป็นรูปแบบ Functional Jelly Drink ที่บรรจุในถ้วยพลาสติกหรือซอง ส่วนชาสมุนไพรครอบคลุม Tea Bag ที่ใช้สมุนไพรอบแห้งบดผสม Functional Tea ที่กล่าวอ้างคุณประโยชน์เฉพาะ Cold Brew Tea ที่ใช้ในกลุ่มผลิตภัณฑ์สมุนไพรของตลาด Premium และ RTD Herbal Tea ที่บรรจุในขวดพร้อมดื่ม

ความท้าทายของเยลลี่และชาสมุนไพรในเขตร้อนชื้น ASEAN Zone IVb คือเสถียรภาพของระบบ Hydrocolloid ในเยลลี่ การเสื่อมของ Polyphenol และ Catechin ที่ไวต่อแสงและออกซิเจน การเจริญของจุลินทรีย์ในระบบที่มีน้ำตาลและน้ำ การเปลี่ยนสีและรสชาติ และการดูดความชื้นของชาในซอง

บริการของ TIBD ออกแบบเฉพาะสำหรับเยลลี่และชาสมุนไพร ครอบคลุมการประเมินค่า pH ค่า Brix ค่าความหนืด ค่าความแข็งของเยลลี่ Moisture Content ของชา ปริมาณ Marker Compound ด้วย โครมาโทกราฟีของเหลวสมรรถนะสูง (HPLC) Polyphenol รวม Antioxidant Activity การทดสอบจุลชีววิทยาตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข ภายใต้สภาวะ ASEAN Zone IVb ร่วมกับ VISBIO ผู้ตรวจสอบอิสระ (Independent Quality Assurance Verifier: IQAV)

เยลลี่และชาสมุนไพรในตลาดไทยและอาเซียนแบ่งเป็นกลุ่มย่อย

• เยลลี่สมุนไพรในรูปถ้วยพลาสติก (Herbal Jelly Cup) ที่บรรจุพร้อมรับประทาน นิยมใช้สมุนไพรเช่นเก๊กฮวย กระเจี๊ยบ ใบเตย และผลไม้สุขภาพ ขนาดมาตรฐาน 80-150 g ต่อถ้วย
• เยลลี่สมุนไพรในซอง (Jelly Stick / Jelly Pouch) ที่ใช้สำหรับการพกพา เน้นความสะดวกและการบริโภคในชีวิตประจำวัน
• Functional Jelly ที่กล่าวอ้างคุณประโยชน์เฉพาะ เช่น เสริมคอลลาเจน เสริมไฟเบอร์ เสริมวิตามิน เป็นกลุ่มที่กำลังเติบโตในตลาด
• ชาสมุนไพรในรูป Tea Bag (Herbal Tea Bag) ที่ใช้สมุนไพรอบแห้งบดผสม นิยมใช้เป็น Single-Serve และเป็นที่ยอมรับในตลาดสากล
• Loose-Leaf Herbal Tea ที่ขายในรูปใบและช่อดอกอบแห้ง เน้นคุณภาพ Premium และความเป็นธรรมชาติ
• Cold Brew Herbal Tea ที่ผลิตด้วยกระบวนการสกัดเย็น ที่เก็บรักษาสารออกฤทธิ์ที่ไวต่อความร้อนได้ดีกว่า
• RTD Herbal Tea (Ready-to-Drink Herbal Tea) ที่บรรจุในขวดพร้อมดื่ม ครอบคลุมชาเขียว ชาดำ ชาสมุนไพรแต่ละชนิด เป็นกลุ่มที่ใหญ่ที่สุดในตลาดเครื่องดื่มสุขภาพ
• Functional Tea ที่กล่าวอ้างคุณประโยชน์เฉพาะ เช่น ชาควบคุมน้ำหนัก ชาบำรุงผิว ชาเสริมภูมิคุ้มกัน ชาบำรุงข้อ
• Matcha และชาเขียวผงสมุนไพร ที่ใช้ในเครื่องดื่มและขนม

1. ความท้าทายแรก คือ เสถียรภาพของระบบ Hydrocolloid ในเยลลี่ Carrageenan, Pectin, Agar, Gelatin ไวต่อ pH และอุณหภูมิ ผลิตภัณฑ์อาจอ่อนตัวหรือแข็งตัวเกินไปในสภาวะที่อุณหภูมิเปลี่ยนแปลง
2. ความท้าทายที่สอง คือ การเสื่อมของ Polyphenol และ Catechin ในชาที่ไวต่อแสงและออกซิเจน EGCG (Epigallocatechin Gallate) ในชาเขียวเสื่อมเร็วในสภาวะอุณหภูมิและความชื้นสูง
3. ความท้าทายที่สาม คือ การเปลี่ยนสีของชาจากเขียวไปเป็นน้ำตาล จากปฏิกิริยา Polyphenol Oxidation ที่ส่งผลต่อรูปลักษณ์และคุณภาพ
4. ความท้าทายที่สี่ คือ การเจริญของจุลินทรีย์ในเยลลี่ที่มี Water Activity สูง ระบบสารกันเสียและการประเมิน PET เป็นเงื่อนไขสำคัญ
5. ความท้าทายที่ห้า คือ การดูดความชื้นของชาใน Tea Bag ที่ทำให้สมุนไพรอบแห้งจับตัวและสูญเสียคุณภาพ
6. ความท้าทายที่หก คือ การเปลี่ยนแปลงของรสชาติและกลิ่น ที่ผู้บริโภครับรู้ได้ทันที โดยเฉพาะการเปลี่ยนของรสฝาด (Astringency) ในชา
7. ความท้าทายที่เจ็ด คือ การเสื่อมของ Probiotic Jelly ที่มีจุลินทรีย์มีชีวิต อัตราการเสื่อมในระบบเยลลี่ที่มีน้ำตาลและน้ำสูง

โปรโตคอลของ TIBD ครอบคลุมพารามิเตอร์เฉพาะสำหรับเยลลี่และชาสมุนไพร

สำหรับเยลลี่ ค่า pH วัดด้วย pH Meter ค่ามาตรฐานอยู่ที่ 3.5-5.5 ตามสูตร

• ค่า Brix วัดด้วย Refractometer บ่งชี้ปริมาณของแข็งที่ละลาย
• ค่าความหนืดและความแข็ง (Texture, Hardness, Springiness) วัดด้วย Texture Analyzer ในรูปแบบ Texture Profile Analysis (TPA)
• ค่า Water Activity (aw) วัดด้วย Water Activity Meter ค่าที่ปลอดภัยจากจุลินทรีย์ส่วนใหญ่ไม่เกิน 0.85 สำหรับเยลลี่
• การประเมินการแยกชั้นของระบบเยลลี่ (Syneresis) ด้วย Centrifuge Test

สำหรับชา ความชื้น (Moisture Content) วัดด้วย Loss on Drying ค่ามาตรฐานสำหรับใบชาแห้งอยู่ที่ 5-7%

• ค่าสีและความใส วัดด้วย Spectrophotometer หรือ Colorimeter (CIE L*a*b*)
• ค่าการสกัด (Extraction Yield) วัดสัดส่วนของสารที่ละลายในน้ำเมื่อชง บ่งชี้คุณภาพและความสด
• ปริมาณ Tannin วัดด้วยวิธี Folin-Ciocalteu Modified Method หรือ HPLC
• ปริมาณ Caffeine วัดด้วย HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 273 nm
• การประเมินทางประสาทสัมผัสของสี กลิ่น เนื้อสัมผัส (กรณีเยลลี่) ความฝาด รสชาติ ดำเนินการโดย Trained Sensory Panel

การวิเคราะห์ Marker Compound ในเยลลี่และชาสมุนไพรใช้ HPLC ที่ออกแบบเฉพาะ

• Catechin (EGCG, EGC, ECG, EC) ในชาเขียว ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 280 nm Stability Indicating Method ที่แยก Cis-Trans Isomer
• Theaflavin และ Thearubigin ในชาดำ ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 380 nm และ Spectrophotometric Method
• Caffeine ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 273 nm
• L-Theanine ในชา ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 199 nm
• Anthocyanin ในชากระเจี๊ยบและเยลลี่บลูเบอร์รี่ วัดด้วย pH Differential Method ตาม AOAC 2005.02
• Curcuminoids ในเยลลี่และชาขมิ้นชัน ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 425 nm
• Asiaticoside ในเยลลี่และชาใบบัวบก ใช้ HPLC ที่มี ELSD หรือ UV Detector ที่ความยาวคลื่น 200 nm
• Glycyrrhizin ในชาชะเอมเทศ ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 254 nm
• Hesperidin ในชาเปลือกส้ม ใช้ HPLC ที่มี UV Detector ที่ความยาวคลื่น 285 nm
• การประเมิน Antioxidant Activity ครอบคลุม DPPH Radical Scavenging Activity ABTS Radical Scavenging Activity FRAP (Ferric Reducing Antioxidant Power) ORAC (Oxygen Radical Absorbance Capacity) ที่บ่งชี้คุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระของผลิตภัณฑ์
• Polyphenol รวม วัดด้วยวิธี Folin-Ciocalteu ที่ได้ค่าเทียบเท่า Gallic Acid (GAE)
• Flavonoid รวม วัดด้วยวิธี Aluminum Chloride Complexation ที่ได้ค่าเทียบเท่า Catechin หรือ Quercetin
• ปริมาณ Marker Compound และ Antioxidant Activity ต้องไม่ต่ำกว่า 90% ของค่าที่ระบุบนฉลากตลอดอายุการเก็บรักษา

การประเมินจุลชีววิทยาตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ 364) พ.ศ. 2556 ครอบคลุมการนับจุลินทรีย์รวม ยีสต์และรา และจุลินทรีย์ก่อโรคที่กำหนด

• สำหรับเยลลี่และเครื่องดื่มที่มีน้ำเป็นส่วนประกอบหลัก การทดสอบ Preservative Efficacy Test (PET) ที่จุดเริ่มต้นและจุดเก็บตัวอย่างต่าง ๆ ตาม ISO 11930 หรือ USP <51>
• สำหรับ Probiotic Jelly การนับจำนวน CFU/g ของจุลินทรีย์มีชีวิตเป็นพารามิเตอร์สำคัญ ดำเนินการตามวิธี ISO 19344
• สำหรับชาสมุนไพร การตรวจ Aflatoxin (สำหรับสมุนไพรที่อาจปนเปื้อน) ตาม Codex Alimentarius
• การประเมินทางประสาทสัมผัสด้วย Trained Sensory Panel ครอบคลุมสี กลิ่น เนื้อสัมผัส (กรณีเยลลี่) รสฝาด ความหวาน และความสมดุลของรสชาติ ที่จุดเก็บตัวอย่างต่าง ๆ การปรากฏของ Off-flavor บ่งชี้การเสื่อม
• การทดสอบ Consumer Acceptance Test กับ Test Panel ของผู้บริโภคจริง 50-100 คน เป็นเงื่อนไขเพิ่มเติมสำหรับ Brand ใหม่ที่เปิดตัวในตลาด

โปรโตคอลใช้สภาวะตาม ICH Q1A(R2) สำหรับ ASEAN Zone IVb

• Long-term Stability ที่ 30°C / 75% RH ระยะเวลาขั้นต่ำ 12-24 เดือน ตามประเภทผลิตภัณฑ์ Accelerated Stability ที่ 40°C / 75% RH ระยะเวลา 6 เดือน
• สำหรับ Probiotic Jelly เพิ่มสภาวะ 25°C / 60% RH สำหรับการศึกษาระยะยาว และ 5°C สำหรับการเก็บรักษาในสภาวะแช่เย็น
• จุดเก็บตัวอย่างมาตรฐานอยู่ที่เดือน 0, 3, 6, 9, 12, 18 สำหรับการทดสอบระยะยาว และเดือน 0, 1, 2, 3, 6 สำหรับการทดสอบแบบเร่ง
• สำหรับการประเมิน Photostability ที่จำเป็นสำหรับชาที่ไวต่อแสง เช่น ชาเขียว ดำเนินการตาม ICH Q1B

โปรโตคอลใช้สภาวะตาม ICH Q1A(R2) สำหรับ ASEAN Zone IVb

• Long-term Stability ที่ 30°C / 75% RH ระยะเวลาขั้นต่ำ 12-24 เดือน ตามประเภทผลิตภัณฑ์ Accelerated Stability ที่ 40°C / 75% RH ระยะเวลา 6 เดือน
• สำหรับ Probiotic Jelly เพิ่มสภาวะ 25°C / 60% RH สำหรับการศึกษาระยะยาว และ 5°C สำหรับการเก็บรักษาในสภาวะแช่เย็น
• จุดเก็บตัวอย่างมาตรฐานอยู่ที่เดือน 0, 3, 6, 9, 12, 18 สำหรับการทดสอบระยะยาว และเดือน 0, 1, 2, 3, 6 สำหรับการทดสอบแบบเร่ง
• สำหรับการประเมิน Photostability ที่จำเป็นสำหรับชาที่ไวต่อแสง เช่น ชาเขียว ดำเนินการตาม ICH Q1B

การออกแบบสูตรเยลลี่สมุนไพรเริ่มจากการเลือก Hydrocolloid System ที่เหมาะสม

• Carrageenan (Kappa, Iota, Lambda) ใช้สำหรับเยลลี่ที่ต้องการเนื้อแข็งและเด้ง
• Pectin (HM, LM) ใช้สำหรับเยลลี่ที่ต้องการความเป็นธรรมชาติ Vegetarian Friendly
• Gelatin ใช้สำหรับเยลลี่ที่ต้องการเนื้อนุ่มและละลายในปาก
• Agar ใช้สำหรับเยลลี่ที่ทนความร้อนได้สูง
• Konjac Glucomannan ใช้สำหรับเยลลี่ที่กล่าวอ้างไฟเบอร์สูง
• ระบบสารกันเสียในเยลลี่ที่มี pH ต่ำ Sodium Benzoate และ Potassium Sorbate ทำงานในระบบ pH 3-5
• การออกแบบบรรจุภัณฑ์สำหรับเยลลี่รวม PP Cup ที่ทนความร้อน Pre-formed Stick ที่ใช้ Multi-layer Lamination Glass Bottle สำหรับ Premium Product
• การออกแบบสูตรชาสมุนไพร เริ่มจากการเลือก Tea Base และ Herbal Blend ที่มีประสิทธิภาพและรสชาติที่ลงตัว
• ใบชา Sencha, Gyokuro, Black Tea เป็น Tea Base ที่นิยมใช้ สมุนไพรที่ผสมเช่น มะลิ ลาเวนเดอร์ คาโมไมล์ เลมอนกราส กระเจี๊ยบ ขิง ตะไคร้
• การออกแบบบรรจุภัณฑ์ Tea Bag ที่ใช้ Filter Paper หรือ Nylon Mesh ที่กั้นได้ดี ซองอะลูมิเนียมไลเนอร์สำหรับ Single-Serve

VISBIO ในฐานะผู้ตรวจสอบอิสระ (Independent Quality Assurance Verifier: IQAV) ทำหน้าที่วิเคราะห์ pH, Brix, Texture, Moisture ปริมาณ Marker Compound ด้วย HPLC Polyphenol รวม Antioxidant Activity การทดสอบจุลชีววิทยา และ PET โดยใช้วิธีวิเคราะห์ที่ผ่านการตรวจสอบความถูกต้อง (Validated Method per ICH Q2(R1)) มีระบบเอกสารกำกับทุกขั้นตอน (Traceability) และดำเนินการตามหลักปฏิบัติมาตรฐาน ISO/IEC 17025

บริการทดสอบความคงตัวเยลลี่และชาสมุนไพรดำเนินการร่วมกับ ดร.วุฒิพงษ์ ผาณิตเศรษฐกร ที่ปรึกษาและผู้ร่วมก่อตั้ง ที่มีความเชี่ยวชาญด้านการจัดการเทคโนโลยีเชิงพาณิชย์สำหรับอุตสาหกรรมสุขภาพและความงาม และคุณมัญฑมน อุตโม นักพัฒนาสูตรผลิตภัณฑ์อาวุโส (Advanced Formulator) ที่มีประสบการณ์ในการพัฒนาเยลลี่ Functional และชาสมุนไพร ทีมเรามีผู้เชี่ยวชาญที่เป็นนักวิจัยในสาย Hydrocolloid Technology, Tea Science, Polyphenol Chemistry และ Sensory Evaluation